Bezpłatne newslettery
    przejdź do newslettera
    drukuj artykuł
    drukuj z listy wydruków
    dodaj do listy wydruków
    wyślij znajomemu

Jak prawidłowo ustalić podstawę wymiaru zasiłku chorobowego?

2012-11-06

Pytanie pochodzi z publikacji Vademecum Głównego Księgowego

W październiku pracownik był niezdolny do pracy w wyniku choroby – 2 dni. Aby wyliczyć podstawę wymiaru wynagrodzenia chorobowego należy przyjąć przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność.

W sierpniu pracownik powinien przepracować 22 dni. Przepracował 15 dni, 4 dni przebywał na urlopie wypoczynkowym i 3 dni na urlopie bezpłatnym. Wynagradzany jest stawką godzinową 12,5 zł za godzinę. W miesiącu sierpniu u pracownika wystąpiły następujące składniki wynagrodzenia:

120 godzin x 12,5= 1500 zł

Urlop wypoczynkowy: 679,36

Nadgodziny: 865,63

Godziny nocne: 5,10

Premia uznaniowa 199,91

W przepisach płacowych nie ma zapisu o pomniejszaniu premii za okresy pobierania zasiłków. Premia ma charakter uznaniowy.

Jak prawidłowo ustalić podstawę wymiaru zasiłku chorobowego?

Odpowiedź:

Wynagrodzenie na godziny nadliczbowe oraz wynagrodzenie za pracę w porze nocnej, wypłacone za sierpień 2012 r., należy uwzględnić w podstawie wymiaru wynagrodzenia chorobowego w kwocie faktycznie wypłaconej, bez uzupełnienia. Natomiast wynagrodzenie zasadnicze, wynagrodzenie za czas urlopu wypoczynkowego oraz premię uznaniową, co do której brak jest przepisów płacowych, z których wynikałoby, że przysługuje ona także za okres pobierania zasiłków, wypłacone za sierpień 2012 r., należy uwzględnić w podstawie wymiaru wynagrodzenia chorobowego po uzupełnieniu w sposób charakterystyczny dla zmiennych składników wynagrodzenia.

Uzasadnienie:

W myśl art. 92 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn.: Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 z późn. zm.) – dalej k.p., wynagrodzenie chorobowe oblicza się na takich samych zasadach jak zasiłek chorobowy, czyli zgodnie z zasadami określonymi w ustawie z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 77, poz. 512 z późn. zm.) – dalej u.ś.p.ch.m. Jeżeli w okresie, z którego wynagrodzenie przyjmuje się do ustalenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego, pracownik nie osiągnął wynagrodzenia wskutek nieobecności w pracy z przyczyn usprawiedliwionych, przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego: a) wyłącza się wynagrodzenie za miesiące, w których przepracował mniej niż połowę obowiązującego go czasu pracy, b) przyjmuje się, po uzupełnieniu według zasad określonych w art. 37 ust. 2 u.ś.p., wynagrodzenie z miesięcy, w których pracownik przepracował co najmniej połowę obowiązującego go czasu pracy (art. 38 ust. 2 u.ś.p.ch.m.). Zgodnie z przyjętą przez ZUS interpretacją art. 38 ust. 2 u.ś.p.ch.m. w zakresie uzupełniania wynagrodzenia dla celów ustalenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego przysługującego pracownikowi na równi z dniami, w których pracownik świadczył pracę, traktuje się dni urlopu wypoczynkowego i inne dni nieobecności w pracy, za które pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia. Ponadto ZUS stoi na stanowisku, że w przypadku, gdy wynagrodzenie pracownika składa się ze składników stałych i zmiennych, zmniejszanych proporcjonalnie do okresu nieobecności w pracy, a w miesiącu, który wymaga uzupełnienia, pracownik otrzymał także wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy, wówczas całość wynagrodzenia, w tym także składniki stałe, należy przy uzupełnianiu potraktować jako składniki zmienne (pkt 163 "Komentarza do ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r. Nr 77, poz. 512 ze zm.) – wybrane zagadnienia").

Przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego nie uwzględnia się składników wynagrodzenia, do których pracownik zachowuje prawo w okresie pobierania tego zasiłku zgodnie z postanowieniami układów zbiorowych pracy lub przepisami o wynagradzaniu, jeżeli są one wypłacane za okres pobierania tego zasiłku (art. 41 ust. 1 u.ś.p.ch.m.). ZUS stoi jednak na stanowisku, że w przypadku braku postanowień o zachowywaniu prawa do składnika wynagrodzenia za okres pobierania zasiłku należy przyjąć, że składnik wynagrodzenia nie przysługuje za okres pobierania zasiłku, chyba że pracodawca jest w stanie udokumentować, że składnik wynagrodzenia jest pracownikowi wypłacany także za okres pobierania zasiłku (pkt 168 "Komentarza do ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r. Nr 77, poz. 512 ze zm.) - wybrane zagadnienia"). Tym samym wynagrodzenie zasadnicze, wynagrodzenie za czas urlopu wypoczynkowego oraz premię uznaniową, co do której braku jest postanowień, z których wynikałoby, że przysługuje ona za okres pobierania zasiłków, wypłacone za sierpień 2012 r., należy uwzględnić w podstawie wymiaru wynagrodzenia chorobowego po uzupełnieniu w sposób charakterystyczny dla zmiennych składników wynagrodzenia. Trzeba zatem zsumować te składniki wynagrodzenia, podzielić je przez liczbę dni pracy i dni urlopu wypoczynkowego, a następnie pomnożyć przez liczbę dn, które pracownik był zobowiązany przepracować w sierpniu 2012 r. Pamiętać przy tym należy, że za wynagrodzenie uważa się przychód pracownika stanowiący podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe, po odliczeniu potrąconych przez pracodawcę składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe oraz ubezpieczenie chorobowe (art. 3 pkt 3 u.ś.p.ch.m.). Wynagrodzenie za godziny nadliczbowe oraz wynagrodzenie za pracę w porze nocnej powinno być natomiast uwzględnione w podstawie wymiaru wynagrodzenia chorobowego w kwocie faktycznie wypłaconej, bez uzupełnienia.

Magdalena Kostrzewa, autorka współpracuje z Vademecum Głównego Księgowego

Odpowiedzi udzielono 2 listopada 2012 r.